Gan ddefnyddio’r ymresymiadau a'r dyfyniadau, crëwch eich traethawd eich hun mewn 35 munud gan sicrhau eich bod yn cynnwys eich crynodebau canolradd eich hun.
Cymerwch ofal, nid yw'r pwyntiau bwled yn y drefn gywir o reidrwydd ac ni fydd angen pob un ohonynt i gwblhau eich traethawd. Gwnewch yn siŵr eich bod ddim ond yn dewis dyfyniadau perthnasol.
Ar ôl gorffen, cymharwch ef ag eraill yn y dosbarth a thrafodwch unrhyw wahaniaethau arwyddocaol ac ym mha ffyrdd gallai fod wedi cael ei wella.
Cychwynnwch yr amserydd pan fyddwch yn barod.

Dewiswch y dyfyniadau rydych eisiau eu hychwanegu at eich traethawd drwy glicio arnyn nhw.

TEITL Y TRAETHAWD:
Dydy Islam Shi’a ddim yn cydweddu ag Islam Sunni

Crynodeb â phwyntiau bwled

Yn erbyn y gosodiad

  • Mae'r ddau'n cael eu cydnabod fel Mwslimiaid – rhai sy'n ymostwng i Allah ac mae hyn yn dod ag undod yn gyffredinol
  • Mae'r ddau'n dilyn y credoau a'r ddysgeidiaeth ganolog, e.e. Qur’an, y pileri ac ati ac fel y cyfryw mae'r rhain yn fwy arwyddocaol nag unrhyw wahaniaethau
  • Yn ymarferol ychydig iawn o wahaniaethau sydd
  • Mae cymaint o wahaniaeth o fewn Islam Sunni, e.e. cyfreitheg, ac sydd rhwng Sunni a Shi’a/li>
  • Mae pob Mwslim wedi'i uno gan yr Ummah byd-eang
  • Heblaw am Ashura ychydig o bethau eraill arwyddocaol iawn sy'n wahanol.

O blaid y gosodiad

  • Mae'r gwahaniaethau yn y gred am Ali yn eithaf arwyddocaol, e.e. gellid gweld y cyfeiriad yn y Shahada fel shirk
  • Mae'r arferion, e.e. gweddïau ychwanegol, pererindod ychwanegol, ychwanegiad at y Shahadah ac ati, yn ategu'r farn fod hon yn Islam fwy cyflawn
  • Mae gŵyl Ashura yn dyrchafu Hussein, byddai rhai'n gweld hyn fel shirk
  • Mae'r ffocws ar ferthyrdod a dioddefaint yn hanfodol i frwydr ysbrydol Islam
  • Mae Sunni yn gwrthod yn chwyrn y credoau am anffaeledigrwydd yr Imam
  • Mae drysau ijtihad yn agored i Shi’a – unwaith eto mae Sunni traddodiadol yn gwrthod hyn yn chwyrn
  • Mae Muta, Taqiyya, Imam a Mahdi i gyd yn ychwanegol at gredoau Islamaidd Sunni.

‘Mae'r Shi’a yn credu na fydden nhw wedi cael eu gadael heb unrhyw arweiniad o gwbl ar ôl y Proffwyd olaf. Wrth ddehongli, efallai y byddan nhw'n defnyddio Aql, rhesymu, i raddau mwy nag Imams Sunni, a hynny er mwyn dehongli'r ddysgeidiaeth wreiddiol fel ei bod hi'n cyd-fynd ag anghenion y bobl ar gyfer sefyllfaoedd y byd modern.’ (Morar)

‘O safbwynt ymarferol, ychydig o wahaniaeth sydd rhwng Shi’a a Sunni o ran cyfraith a chyfreitheg bob dydd ... Mewn gwirionedd, gellid dadlau bod mwy o wahaniaethau - o safbwynt cyfreitheg, o leiaf - rhwng grwpiau Sunni gwahanol nag sydd rhwng Sunni a Shi’a.’ (Turner)

‘Mae'r Shi’a, plaid Ali, yn adnabyddus fel y sect leiafrifol fwyaf mewn Islam. Camarweiniol braidd yw meddwl am Fwslimiaid heddiw fel dwy sect: Shi’a a Sunni. Mewn gwirionedd, mae'n llawer mwy cymhleth na hynny.’ (Morar)

‘Mae'n bwysig dweud yma fod y Sunni hefyd yn cofio'r un digwyddiadau â'r Shi’a ar y diwrnod hwn [Ashura], ond eu bod yn gwneud hynny gyda safbwynt gwahanol am yr amgylchiadau'n gysylltiedig â'u marwolaethau a gyda ffordd wahanol o ddeall arwyddocâd y digwyddiadau hyn. (Gray)

‘Mae cofio'r trychineb yn Karbala a'i ail-greu defodol yno'n gonglfaen ffydd, hunaniaeth bersonol a chymunedol, a duwioldeb.’ (Esposito)

‘Er gwaethaf y gwahaniaethau hyn, petaech chi'n ymweld â mosg Shi’a nodweddiadol a'i gymharu â mosg Sunni, byddech chi'n gweld yr un nodweddion fwy neu lai. Byddai'r gynulleidfa'n gweddïo bron yn union yr un ffordd, gan ddilyn yr un Qur’an Arabeg a chanolbwyntio ar yr un Allah, yr Un Duw, heb unrhyw bartneriaid, eilunod neu gerfluniau. Byddai pob un yn credu mewn barn a bywyd ar ôl marwolaeth, angylion, llyfrau sanctaidd a Phroffwydi.’ (Morar)

‘Y peth mwyaf pendant sy'n gwahanu'r Shi’a a'r Sunni, fodd bynnag, yw'r wledd fawr o alar, cofio a gwneud iawn, sef Ashura.’ (Vali Nasr)

‘... rhan bwysig o'r defosiwn yw ymweld â beddrodau a chreirfâu'r Teulu Sanctaidd a'r Imams yn Karbala, Kazimyya, Najaf, Kufa, Qum a Mashad. Mae'r safleoedd sanctaidd hyn yn denu cannoedd o filoedd o bererinion gydol y flwyddyn. Yn hanesyddol, am resymau ariannol ac oherwydd eu bod yn hawdd mynd iddyn nhw, mae'r pererindodau hyn wedi bod yn fwy poblogaidd a chyffredin na'r hajj.’ (Esposito)

‘Felly byddai hi'n ymddangos bod Islam Shi’a yn fwy negyddol nag Islam Sunni a gallai rhai ddweud bod y canolbwynt ar ddioddefaint yn gwahaniaethu'n fwy amlwg rhwng y Shi’a a'r Sunni.’ (Gray)

‘Weithiau mae Salafis yn gwrthod arferion Sufi a Shi’a fel rhai sy'n anghydnaws ag Islam, tra mae rhai Mwslimiaid Sunni yn gwrthod Salafis fel rhai sydd y tu allan i'r gorlan tra mae'r Shi’a yn cael eu hystyried yn rhan o Islam draddodiadol.’ (Morar)

‘Ali oedd un o gyfeillion agosaf y Proffwyd Muhammad. Mae Mwslimiaid Shi’a yn credu bod Allah wedi ysbrydoli Muhammad i benodi Ali yn olynydd iddo, a bod Ali yn anffaeledig, hynny yw, nad oedd yn gwneud unrhyw bechodau neu gamsyniadau.’ (Morar)

Creodd yr hollti rhwng Sunni a Shi’a yn nyddiau cynnar Islam y rhaniad mwyaf yn y grefydd. Wedi dweud hynny, mae Sunni a Shi’a yn cytuno ei bod hi'n hollol dderbyniol iddyn nhw ymuno â'i gilydd a gweddïo, defnyddio mosgiau ei gilydd, ac maen nhw wedi gwneud hynny drwy'r canrifoedd.’ (Morar)

‘Mae Shi’a yn credu bod gan y Proffwyd rinweddau ysbrydol arbennig, ei fod yn ddifrycheulyd o bechod, a'i fod yn gallu treiddio i ystyr gudd dysgeidiaeth grefyddol. At hynny mae Shi’as yn credu bod y rhinweddau ysbrydol arbennig hyn gan Ali a'i ddisgynyddion hefyd ... Roedden nhw'n gallu deall a dehongli ystyr fewnol Islam.’ (Vali Nasr)